Tintin wordt Kuifje
door Roger Klaassen

Wie de lijst van namen van Kuifje in vreemde talen bekijkt, zal het opvallen dat deze in vrijwel alle talen een verbastering is van de oorspronkelijke Franse naam 'Tintin', of een verwijzing hiernaar. De Nederlandse naam Kuifje (en de daarvan afgeleide Zuidafrikaanse naam Kuifie) is een uitzondering. Hoe is dat nu gekomen?

Hiernaast zien we het eerste plaatje met Kuifje, uit het verhaal 'Tintin au Pays des Soviets' (Kuifje in het land van de Sovjets) in 1929. Onze held draagt een pet ...

Gelukkig neemt hij die op het volgende plaatje af. En wat zien we? Niet Kuifje's bekende kuifje.

Op onderstaande scène uit 'Tintin au Pays des Soviets' (pagina 8) gebeurt het: door de versnelling van de open wagen waait Tintins haar omhoog. Het zal nooit meer terugvallen.

In oktober 1940 verschijnt Kuifje dan voor het eerst in het Nederlands. Dat gebeurt in de Vlaamse krant 'Het laatste nieuws'.

Zoals we op het plaatje  kunnen lezen, heet Kuifje dan nog altijd Tintin.

Op 27 oktober 1943, nog altijd in 'Het laatste nieuws', gebeurt het dan: Tintin is midden in het verhaal 'De geheimzinnige ster' van naam veranderd en heet voortaan Kuifje.
De brief hiernaast werd in 1971 aan Hergé gestuurd door een zekere Mark Belloy. Het weekblad Kuifje bestaat dan 25 jaar en Belloy wil Hergé hiermee feliciteren.

Over het hoofd van Hergé spreekt Mark Belloy ons echter toe, want in de tweede alinea van de brief claimt Belloy zijn plaats in de Kuifje-geschiedenis. Hij herinnert Hergé eraan dat hij, Belloy, werkte op de redactie van 'Het laatste nieuws', en daar de naam Kuifje bedacht heeft.

Vervolgens reageert Hergé hierop (beide brieven werden voor onze Duizend Bommen! redactie uit de archieven van Hergé gevist en zijn leesbaar afgedrukt in DB nummer 16).

Hergé wil Belloy niet meteen alle eer gunnen over de naam 'Kuifje', maar geeft wel toe dat deze naam in 'uw kantoor' is ontstaan. Hergé laat ook nog weten dat hij gelukkig is met deze originele naam, die mooi afsteekt tegen alle Tintin-varianten die gebruikt worden in andere vertalingen.

(Oorspronkelijk maakte dit verhaal deel uit van de presentatie 'Hergé en de Zonnetempel', gegeven op 16 oktober 2004 in het Rijksmuseum voor Volkenkunde in Leiden ter gelegenheid van de tentoonstelling 'Met Kuifje naar de Inca's')